آمارهای نگران‌کننده از افزایش چشمگیر مصرف ماده مخدر «گل» (ماریجوانا) در بین نوجوانان و جوانان حکایت از وضعیت بد جامعه دارد.

در ماه‌های اخیر، تعداد جوانانی که با هدف ترک این ماده به مراکز درمانی مراجعه می‌کنند، به طرز بی‌سابقه‌ای افزایش یافته است؛ آماری که زنگ خطری جدی برای مسئولان و خانواده‌ها به صدا درآورده است.

بررسی‌های میدانی نشان می‌دهد که نه‌تنها سن مصرف «گل» به پایین‌ترین سطح خود رسیده، بلکه نگرانی اصلی از جایی آغاز می‌شود که بسیاری از این جوانان پس از طی دوره درمان، بارها و بارها با همان ماده مخدر «گل» به چرخه اعتیاد بازمی‌گردند و مجدداً برای ترک مراجعه می‌کنند.

«گل»، دروازه‌ای به سوی وابستگی پایدار
کارشناسان حوزه اعتیاد به وطن بیدار می‌گویند «گل» به عنوان یک ماده مخدر دروازه‌ای عمل می‌کند. مصرف آن که اغلب با این باور غلط آغاز می‌شود که «مصرف تفننی و گاه‌به‌گاه مشکلی ایجاد نمی‌کند»، دروازه ورود به وابستگی روانی عمیق و زمینه‌ساز تجربه مواد دیگر است.

یکی از روانشناسان متخصص در گفتگو با وطن بیدار تأکید کرد: “متأسفانه این باور خطرناک که «گل اعتیادآور نیست»، سالانه ده‌ها جوان را به کام اعتیاد می‌کشاند. ما بارها دیده‌ایم فردی که با تصور تفننی بودن شروع کرده، پس از ماه‌ها مصرف مداوم، به فردی بیانگیزه، منزوی و از نظر روانی وابسته تبدیل شده است.”

کاهش سن مصرف و عوارض جبران‌ناپذیر
وطن بیدار در این گزارش هشدار می‌دهد که سن مصرف «گل» به سنین ۱۴ تا ۱۸ سال کاهش یافته است. دسترسی آسان، تبلیغات فریبنده در فضای مجازی و ترویج این باور که «گل طبیعی و بی‌خطر است» از مهم‌ترین علل این پدیده عنوان می‌شود.

مصرف مزمن «گل» تأثیر مستقیم بر مغز دارد و منجر به اختلال در حافظه کوتاه‌مدت، کاهش تمرکز، افت شدید تحصیلی و شغلی، و در بلندمدت بروز اختلالات روانی مانند افسردگی و اضطراب می‌شود.

درمان ناقص و چرخه معیوب بازگشت به مصرف «گل»
یکی از مهم‌ترین نکاتی که وطن بیدار در این گزارش به آن پرداخته، غفلت از مرحله «صیانت و توانمندسازی» پس از درمان است. آمار مراکز ترک اعتیاد نشان می‌دهد که تعداد قابل توجهی از جوانانی که «گل» مصرف می‌کرده‌اند، پس از ترک اولیه، بعد از مدتی دوباره با همان ماده مخدر به مراکز درمانی بازمی‌گردند.

کارشناسان به وطن بیدار توضیح دادند که فرآیند سم‌زدایی و ترک اولیه، تنها بخش کوچکی از درمان اعتیاد است. مهم‌ترین قطعه پازل درمان، مرحله صیانت و توانمندسازی روانی و اجتماعی است. متأسفانه به این مرحله معمولاً توجه کمتری می‌شود.

اگر فرد بهبودیافته مهارت‌های لازم برای زندگی بدون مواد را نیاموزد، شغل و حمایت روانی-اجتماعی نداشته باشد، احتمال بازگشت مجدد او به مصرف «گل» بسیار بالاست. همین چرخه معیوب (مصرف ← درمان ← بازگشت به مصرف مجدد ← درمان مجدد) بسیاری از جوانان را در خود گرفتار کرده است.

  • نویسنده : رضا رجائی